پژوهشنامه صنعت و معدن

پژوهشنامه صنعت و معدن

طراحی مدل بازاریابی اخلاقی اسلامی با رویکرد تعهد حرفه ای مدیران با روش تحلیل مضمون

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 گروه مدیریت بازرگانی، واحد بین المللی کیش، دانشگاه آزاد اسلامی، جزیره کیش، ایران
2 گروه مدیریت بازرگانی،واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
3 گروه مدیریت بازرگانی،واحد شهر قدس، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
چکیده
در دنیای پر تحول امروز، که رقابت‌های تجاری و نیازهای مصرف‌کنندگان به شدت در حال تغییر است، توجه به اصول اخلاقی در بازاریابی از اهمیت فزاینده‌ای برخوردار شده است. پیاده‌سازی ارزش‌های اسلامی در استراتژی‌های تجاری نه تنها به ارتقای کیفیت و شفافیت محصولات کمک می‌کند، بلکه به ایجاد اعتماد و وفاداری مشتریان نیز منجر می‌شود. این رویکرد بر تعهد مدیران به رفتارهای اخلاقی و مسئولیت‌پذیری تأکید دارد و به دنبال بهبود عملکرد سازمان‌ها از طریق رعایت اصول درست و منصفانه است. ازاین‌رو هدف طراحی مدل بازاریابی اخلاقی اسلامی با رویکرد تعهد حرفه‌ای مدیران است. پژوهش حاضر با رویکردی کیفی و از نظر هدف جزو پژوهش‌های کاربردی و با استفاده از روش تحلیل مضمون انجام شد. خبرگان شامل اساتید هیئت‌علمی و همچنین مدیران ارشد بودند و همچنین مصاحبه شوندگان شامل، 15 نفر که به روش نمونه‌گیری هدفمند تا رسیدن به سطح اشباع نظری انتخاب شدند. داده‌ها با استفاده از مصاحبه نیمه ساختاریافته گردآوری شد. برای اطمینان از روایی و پایایی، یافته‌ها به تایید مصاحبه‌ ‌شوندگان رسید. به منظور تحلیل داده‌ها نیز از روش براون و کلارک با نرم‌افزار تحلیل داده‌های کیفی مکس کیودآ انجام گردید. یافته‌ها حاصل از تحلیل مصاحبه شامل 16 مضمون پایه در قالب 7 مضمون سازمان دهنده و 1 مضمون فراگیر شناسایی شدند. نتایج نیز نشان داد پایبندی به اصول اخلاقی و تعهدات حرفه‌ای، موجب جلب اعتماد مشتریان و تقویت بهره‌وری سازمان می‌شود. این رویکرد با تلفیق ارزش‌های اسلامی و ساختارهای سازمانی منسجم، به تحقق اهداف پایدار و موفقیت در بازار کمک می‌کند.
کلیدواژه‌ها

حاتمی نسب، سید حسن. (1401). نگاشت بازاریابی اسلامی در کسب و کارهای ایرانی. بررسی‌های بازرگانی، 20(112)، 81-102.
حسینی، سید محمود، صدرزاده، مهدی، و قره چه، منیژه. (1400). شناسایی و اندازه‌گیری مؤلفه‌های بازاریابی اخلاقی در صنایع منتخب ایران (مورد مطالعه: صنایع غذایی و آرایشی و بهداشتی). تحقیقات بازاریابی نوین، 11(4)، 35-62.
درافشان، سیدعلی؛ خلیل جواهری، سیدمحمود محمودی، حمداله نصراللهی. 1400. بازاریابی و استفاده از ابزارهای نوین فناوری ارتباطی در اقتصاد اسلامی. دومین همایش سراسری پیشران‌ها و تهدیدهای فراروی انقلاب اسلامی در گام دوم
زارعی، عظیم، و امینی خیابانی، غلامرضا. (1401). مدیریت اخلاقی بازار؛ شبیه سازی نقش هنجارهای اخلاقی - اسلامی در آمیخته بازاریابی سبز. پژوهشنامه مدیریت اجرایی، 14(27)، 235-255.
صحرایی سرمزده، فاطمه، و صالحی، منیره. (1400). مقایسه خودکارآمدی، تعهد حرفه‌ای و انگیزش نومعلمان با توجه به شیوه جذب (دانش آموختگان دانشگاه فرهنگیان و مهارت آموزان ماده 28). نظریه و عمل در تربیت معلمان، 7(11)، 93-114.
صنوبر، ناصر، حسینی، سید صمد، بهزادنیا، پویا، & یونس پور، زهرا. (1398). تعهد استراتژیک مدیران میانی: بررسی تأثیر عدالت سازمانی، حمایت مدیریت ارشد از تغییر و مشارکت در تصمیم‎گیری. مدیریت سازمان‌های دولتی، 8(شماره 1 (پیاپی 29))، 113- 124.
عاقلی، میثم؛ نیک منش، شمس الدین؛ رشیدی، حسن و جلالی، پریسا. (1402). نگارش پایان نامه و مقاله نویسی، چاپ اول، تهران: موسسه کتاب دیباگران.
نوربخش، فاطمه، و عباسی، رسول. (1400). نقد پیام‌های بازرگانی رسانه ملی از منظر بازاریابی اسلامی. فصلنامه علمی پژوهشی راهبرد فرهنگ، 14(55)، 161-190 .
نوروزی عبدالرحیم، ثانوی فرد رسول، عیوضی حشمت علی اصغر (1401). طراحی مدل فرایندی بازاریابی اخلاقی با رویکرد تقویت قصد خرید مشتریان. اخلاق در علوم و فناوری. ۱۷: ۱۳۲-۱۲۶ .
Agheli, M., NikMenesh, Sh., Rashidi, H., & Jalali, P. (2023). Training on thesis writing and scientific article writing. first edition, Tehran: Dibagaran Book Institute. (In persian)
Aravik, H., Amri, H., & Febrianti, R. (2022). The Marketing Ethics of Islamic Banks: A Theoretical Study. Islamic Banking: Jurnal Pemikiran Dan Pengembangan Perbankan Syariah, 7(2), 263-282. DOI:10.36908/isbank.v7i2.344
Behera, R. K., Bala, P. K., Rana, N. P., & Kizgin, H. (2022). Cognitive computing based ethical principles for improving organisational reputation: A B2B digital marketing perspective. Journal of business research, 141, 685-701. DOI: 10.1016/j.jbusres.2021.11.070
Block, J., Fisch, C., & Rehan, F. (2020). Religion and entrepreneurship: a map of the field and a bibliometric analysis. Management Review Quarterly, 70, 591-627. DOI: 10.1007/s11301-019-00177-2
Brown, L., George, B., & Mehaffey-Kultgen, C. (2018). The development of a competency model and its implementation in a power utility cooperative: an action research study. Industrial and Commercial Training, 50(3), 123-135.
DOI: 10.1108/ICT-11-2017-0087
Caulfield, J. L., Baird, C. A., & Lee, F. K. (2022). The ethicality of point-of-sale marketing campaigns: Normative ethics applied to cause-related checkout charities. Journal of Business Ethics, 1-16. DOI: 10.1007/s10551-020-04597-z
Das, G., Agarwal, J., Malhotra, N. K., & Varshneya, G. (2019). Does brand experience translate into brand commitment?: A mediated-moderation model of brand passion and perceived brand ethicality. Journal of Business Research, 95, 479-490.
DOI: 10.1016/j.jbusres.2018.05.026
Doraafshan, S. A., Khalil Jowhari, S. M., & Mahmoudi, H. N. (2021). Marketing and the use of modern communication technology tools in Islamic economics. The 2nd National Conference on Drivers and Challenges of the Islamic Revolution in the Second Step. (In persian)
Fataron, Z. A. (2022). Elaborasi Green Marketing dan Islamic Marketing Ethics (Studi Kasus UMKM di Indonesia). Jurnal Ilmiah Ekonomi Islam, 8(1), 80.
DOI: 10.29040/jiei.v8i1.4250
Hasan, M. (2020). Social marketing: an Islamic perspective. Journal of Islamic Marketing, 11(4), 863-881.  DOI: 10.1108/JIMA-05-2020-0158
Hatami-Nasab, S. H. (2022). Mapping Islamic marketing in Iranian businesses. Commercial Reviews, 20(112), 81-102. DOI:10.22034/bs.2022.247038(In persian)
Hosseini, S. M., Sadrzadeh, M., & Gharehcheh, M. (2021). Identification and measurement of ethical marketing components in selected Iranian industries (Case study: Food and cosmetic industries). Modern Marketing Researches, 11(4), 35-62. DOI:10.22108/nmrj.2021.128474.2427  (In persian)
Monoarfa, H., Juliana, J., Setiawan, R., & Abu Karim, R. (2023). The influences of Islamic retail mix approach on purchase decisions. Journal of Islamic Marketing, 14(1), 236-249. DOI: 10.1108/JIMA-07-2020-0224
Nourbakhsh, F., & Abbasi, R. (2021). Critique of commercial messages on national media from the perspective of Islamic marketing. Cultural Strategy Quarterly, 14(55), 161-190.  (In persian)
Norouzi, A., Zanari Fard, R., & Eyvazi Heshmat, A. (2022). Designing an ethical marketing process model with the approach of strengthening the intention of customers to buy. Ethics in Science and Technology, 17, 126-132. (In persian)
Steers, R. M., Osland, J. S., & Szkudlarek, B. (2023). Management across cultures: Challenges, strategies, and skills. Cambridge University Press.
DOI: 10.1017/9781009359290
Sahraei Sarmazdeh, F., & Salehi, M. (2021). Comparing self-efficacy, professional commitment, and motivation among novice teachers based on recruitment methods (Graduates of Farhangian University and Article 28 Trainees). Theory and Practice in Teacher Education, 7(11), 93-114. https://doi.org/20.1001.1.26457156.1400.7.11.5.1  (In persian)
Sanobar, N., Hosseini, S. S., Behzadnia, P., & Younespour, Z. (2019). Middle managers’ strategic commitment: Examining the impact of organizational justice, senior management support for change, and participation in decision-making. Public Organizations Management, 8(1), 113-124. https://doi.org/10.30473/ipom.2019.47772.3737 (In persian)
Suandi, E., Herri, H., Yulihasri, Y., & Syafrizal, S. (2023). An empirical investigation of Islamic marketing ethics and convergence marketing as key factors in the improvement of Islamic banks performance. Journal of Islamic Marketing, 14(6), 1438-1462. DOI: 10.1108/JIMA-07-2021-0225
Sweeney, E., Lawlor, M. A., & Brady, M. (2022). Teenagers’ moral advertising literacy in an influencer marketing context. International Journal of Advertising, 41(1), 54-77. https://doi.org/10.1080/02650487.2021.1964227
Tan, T. M., & Salo, J. (2023). Ethical marketing in the blockchain-based sharing economy: Theoretical integration and guiding insights. Journal of Business Ethics, 183(4), 1113-1140. DOI: 10.1007/s10551-021-05015-8
Zarei, A., & Amini Khiabani, G. R. (2022). Ethical market management; Simulating the role of Islamic moral norms in the green marketing mix. Journal of Executive Management Research, 14(27), 235-255. https://doi.org/10.22080/jem.2022.20206.3403 (In persian)
 
 
دوره 22، شماره 129 - شماره پیاپی 129
بهمن و اسفند 1403
صفحه 93-114

  • تاریخ دریافت 17 شهریور 1403
  • تاریخ بازنگری 05 آبان 1403
  • تاریخ پذیرش 21 آبان 1403