پژوهش حاضر با هدف سنجش تأثیر بازارگرایی صادرات و مزیت رقابتی بر عملکرد صادراتی بنگاه‌های فعال در حوزه صنایع دستی افغانستان انجام شده است. این تحقیق توصیفی–پیمایشی و کاربردی است. جامعه آماری شامل کلیه تولیدکنندگان، صادرکنندگان صنایع دستی و کارشناسان بخش صادرات است و با روش سرشماری 60 نفر بررسی شدند. داده‌ها با پرسشنامه ساختار‌یافته گردآوری شد؛ روایی محتوای پرسشنامه با نظر خبرگان تأیید و پایایی آن با آلفای کرونباخ در سطح قابل قبول ارزیابی شد. تجزیه و تحلیل با نرم‌افزارهای SPSS و PLS انجام گرفت. نتایج نشان داد بازارگرایی صادراتی اثر مثبت و معناداری بر عملکرد صادراتی دارد، در حالی که مزیت رقابتی تأثیر معناداری ندارد. همچنین سه بعد بازارگرایی صادراتی (ایجاد هوشمندی، توزیع هوشمندی و پاسخ‌گویی به هوشمندی در صادرات) تأیید شدند. بر این اساس، نتیجه‌گیری اصلی پژوهش آن است که تمرکز نظام‌مند بر بازارگرایی صادراتی و ابعاد آن، عامل کلیدی افزایش عملکرد صادراتی در صنایع دستی افغانستان است، در حالی که مزیت رقابتی در وضعیت فعلی به‌تنهایی قادر به توضیح تفاوت‌های عملکردی نیست؛ بنابراین، به شرکت‌ها و سازمان‌های صادراتی توصیه می‌شود در طراحی و اجرای راهبردهای خود، تقویت بازارگرایی صادراتی – به‌ویژه از طریق توسعه سازوکارهای ایجاد، توزیع و پاسخ‌گویی به هوشمندی بازار – را در اولویت قرار دهند تا عملکرد صادراتی آن‌ها بهبود یابد.